Động đất có độ lớn 4.9 ngoài khơi Adelaide, hơn 740 người báo cáo cảm nhận rung chấn

Nhiều cư dân Adelaide đã có một buổi sáng bất ngờ khi giường, màn hình máy tính và các vật dụng trong nhà bắt đầu rung chuyển. Theo Geoscience Australia, một trận động đất có độ lớn 4.9 đã xảy ra ngoài khơi Nam Australia lúc 7 giờ 48 phút sáng thứ Ba. Dù tâm chấn nằm trên biển và cách bờ khoảng 100 km, rung chấn vẫn được cảm nhận trên phạm vi rộng, khiến hơn 740 người gửi báo cáo tới cơ quan chức năng.

Đây được đánh giá là một sự kiện địa chấn đáng chú ý đối với khu vực. Tuy nhiên, thông tin ban đầu cho thấy không có nguy cơ sóng thần và chưa ghi nhận thiệt hại nghiêm trọng trên diện rộng. Bạn đọc có thể tiếp tục theo dõi các cập nhật mới trong chuyên mục tin tức và sự kiện tại Australia.

Động đất xảy ra ở đâu?

Geoscience Australia ghi nhận tâm chấn nằm ở vùng biển phía nam Victor Harbor và phía tây Kingston South East. Nhà địa chấn học cấp cao Jonathan Bathgate cho biết vị trí này cách bờ khoảng 100 km, trong khu vực giữa đảo Kangaroo và bờ biển Nam Australia.

Adelaide là nơi có nhiều người cảm nhận rung lắc rõ rệt nhất. Các báo cáo cũng xuất hiện tại Kapunda ở phía bắc bang và Beachport ở phía nam. Phạm vi cảm nhận rộng là một trong những lý do chuyên gia gọi đây là một trận động đất “đáng kể”, dù độ lớn 4.9 thường chưa được xếp vào nhóm động đất cực mạnh.

Ảnh minh họa: Thành phố Adelaide sau trận động đất ngoài khơi

Hơn 740 người báo cáo cảm nhận rung chấn

Hơn 740 cư dân cho biết họ đã nghe thấy tiếng động hoặc cảm nhận mặt đất rung. Một người phụ nữ tên Kate sống tại Reynella, phía nam Adelaide, kể rằng cô vừa pha cà phê rồi quay lại giường thì cả chiếc giường chuyển động, làm cà phê bị đổ.

Một cư dân khác đang nằm trên giường mô tả âm thanh và chuyển động giống như có người chạy trên mái nhà. Tại khu vực trung tâm thành phố, một nhân viên làm việc ở tầng cao cho biết cả tòa nhà rung lên, trong khi những màn hình máy tính trên bàn lắc qua lại.

Việc người ở tầng cao cảm nhận chuyển động rõ không đồng nghĩa tòa nhà đã bị hư hại kết cấu. Các công trình cao tầng có thể dao động dễ nhận biết hơn khi sóng địa chấn truyền qua. Mức rung tại từng nơi còn phụ thuộc vào khoảng cách tới tâm chấn, độ sâu của động đất, nền đất và đặc điểm của công trình.

Một cư dân Normanville cũng cho biết đàn cá trong bể đã tập trung bất thường ở đáy trong khoảng một tuần trước sự kiện. Đây chỉ là quan sát cá nhân, không phải bằng chứng cho thấy động vật có thể dự báo chính xác động đất. Hành vi của vật nuôi và động vật có thể thay đổi do nhiều nguyên nhân như nhiệt độ, chất lượng nước, âm thanh hoặc điều kiện môi trường.

Không có nguy cơ sóng thần

Geoscience Australia xác nhận trận động đất không tạo ra nguy cơ sóng thần. Không phải mọi trận động đất xảy ra dưới biển đều có khả năng gây sóng thần. Một sự kiện thường phải đủ mạnh và tạo ra sự dịch chuyển thẳng đứng đáng kể của đáy biển trên phạm vi lớn mới có thể đẩy một khối lượng nước đủ lớn để hình thành sóng nguy hiểm.

Với độ lớn 4.9 và các đặc điểm được ghi nhận, sự kiện ngoài khơi Nam Australia không đáp ứng những điều kiện đó. Người dân có thể kiểm tra thông tin cập nhật về các trận động đất tại trang của Geoscience Australia, thay vì dựa vào các bài đăng chưa được xác minh trên mạng xã hội.

Dư chấn có thể xảy ra trong những ngày tới

Ông Jonathan Bathgate cho biết dư chấn có thể xuất hiện sau trận động đất. Theo quy luật thường gặp, các dư chấn phần lớn nhỏ hơn sự kiện ban đầu và sẽ thưa dần trong những ngày tiếp theo. Một số dư chấn vẫn có thể đủ mạnh để người dân cảm nhận được.

Chuyên gia đồng thời lưu ý rằng không thể loại trừ hoàn toàn khả năng xuất hiện một trận động đất lớn hơn trong cùng chuỗi địa chấn. Điều này không có nghĩa một trận mạnh hơn chắc chắn sắp xảy ra, mà phản ánh giới hạn của khoa học trong việc dự báo chính xác thời gian, vị trí và độ lớn của động đất.

Lịch sử địa chấn tại Nam Australia

Khu vực này từng ghi nhận nhiều hoạt động địa chấn. Theo ông Bathgate, một trong những sự kiện đáng chú ý nhất là trận động đất ngoài khơi Robe năm 1948, có độ lớn 5.6. Trận động đất khi đó nằm gần bờ hơn, được cảm nhận dọc bờ biển Nam Australia và gây thiệt hại tại thị trấn Robe.

Adelaide cũng từng trải qua trận động đất có độ lớn khoảng 5.4 vào ngày 1 tháng 3 năm 1954. Sự kiện gây hư hại đáng kể cho nhiều công trình tại thành phố và khu vực lân cận, dù không ghi nhận trường hợp tử vong. Những sự kiện lịch sử này cho thấy Australia không phải là quốc gia hoàn toàn không có động đất.

Australia nằm bên trong mảng kiến tạo Australia, thay vì nằm ngay trên một ranh giới mảng hoạt động mạnh như Nhật Bản, Indonesia hoặc New Zealand. Tuy vậy, ứng suất vẫn có thể tích tụ trong lớp vỏ và tái kích hoạt các đứt gãy cổ. Đây được gọi là động đất nội mảng và vị trí xảy ra thường khó dự báo hơn.

Có liên quan đến động đất ở Victoria không?

Sự kiện ngoài khơi Adelaide diễn ra trong bối cảnh miền nam Australia gần đây ghi nhận một số trận động đất và rung chấn. Một trận có độ lớn 4.8 từng ảnh hưởng Melbourne và một số khu vực của bang Victoria vào ngày 2 tháng 10, khiến nhiều cư dân phía đông thành phố thức giấc.

Tuy nhiên, chưa có cơ sở để khẳng định hai sự kiện có liên hệ trực tiếp, cùng thuộc một hệ thống đứt gãy hoặc một trận đã kích hoạt trận còn lại. Để xác định mối liên hệ, chuyên gia cần phân tích độ sâu, vị trí chấn tiêu, cơ chế nguồn và sự thay đổi ứng suất. Việc các trận động đất xuất hiện gần nhau về thời gian đôi khi chỉ là sự trùng hợp.

Người dân nên làm gì khi xảy ra động đất?

Dù trận động đất lần này chưa gây thiệt hại nghiêm trọng, người dân vẫn nên biết các bước an toàn cơ bản để ứng phó với rung chấn và dư chấn:

• Hạ thấp người, che chắn và bám chắc: trú dưới một chiếc bàn vững hoặc cạnh đồ nội thất chắc chắn.
• Tránh xa cửa kính và kệ cao: đề phòng kính vỡ hoặc đồ vật rơi xuống.
• Không dùng thang máy: hệ thống điện có thể gặp trục trặc trong lúc rung lắc.
• Không vội chạy khỏi công trình ổn định: các mảnh vỡ gần mặt tiền tòa nhà có thể gây nguy hiểm.
• Nếu đang lái xe: dừng tại vị trí an toàn, tránh cầu, hầm, cây lớn và đường dây điện.
• Sau động đất: kiểm tra người bị thương, rò rỉ khí, hư hỏng điện và chuẩn bị cho dư chấn.

Người dân không nên đi vào công trình có dấu hiệu nứt lớn, nghiêng hoặc hư hại kết cấu trước khi nơi đó được kiểm tra. Các báo cáo cảm nhận rung chấn cũng có thể được gửi tới Geoscience Australia để hỗ trợ cơ quan chuyên môn lập bản đồ cường độ.

Cộng đồng người Việt tại Adelaide theo dõi thông tin ở đâu?

Người Việt đang sinh sống tại Nam Australia có thể theo dõi thông báo từ Geoscience Australia, cơ quan khẩn cấp của bang và các kênh truyền thông chính thức. Để trao đổi thông tin địa phương, cộng đồng có thể tham gia nhóm Việc làm, nhà ở và dịch vụ tại Adelaide. Khi chia sẻ, người dùng nên ghi rõ địa điểm, thời gian cảm nhận và tránh đăng lại tin chưa kiểm chứng.

Trận động đất độ lớn 4.9 là lời nhắc rằng rủi ro địa chấn vẫn tồn tại tại Nam Australia. Dù không có nguy cơ sóng thần và khả năng thiệt hại nghiêm trọng được đánh giá thấp, người dân nên tiếp tục theo dõi thông báo chính thức, kiểm tra đồ vật dễ rơi trong nhà và chuẩn bị sẵn phương án ứng phó nếu có dư chấn.