Nông dân Úc kêu gọi Coles và Woolworths tăng giá sữa thêm 30 xu mỗi lít

Chắc hẳn trong mỗi lần đi chợ, bình sữa tươi là một trong những mặt hàng không thể thiếu trong giỏ hàng của nhiều gia đình người Việt tại Úc. Nhưng bạn có bao giờ tự hỏi về câu chuyện đằng sau mức giá 3.20 đô la cho một bình sữa 2 lít của Coles hay Woolworths? Hiện tại, những người nông dân làm ra sản phẩm thiết yếu này đang phải đối mặt với một cơn bão chi phí và họ đang khẩn thiết kêu gọi một sự thay đổi – một sự thay đổi có thể ảnh hưởng trực tiếp đến túi tiền của chúng ta.

Các nhà sản xuất sữa trên khắp nước Úc đã chính thức yêu cầu hai chuỗi siêu thị lớn nhất là Coles và Woolworths hãy tăng giá bán lẻ sữa nhãn hiệu riêng (homebrand) thêm ít nhất 30 xu mỗi lít. Đây không phải là một yêu cầu vô cớ, mà là một lời kêu cứu giữa bối cảnh ngành chăn nuôi bò sữa đang bị siết chặt bởi gánh nặng chi phí tăng vọt từ mọi phía.

Cơn bão chi phí bủa vây người nông dân Úc

Đối với những nông dân chăn nuôi bò sữa, việc vận hành một trang trại chưa bao giờ là dễ dàng, nhưng tình hình hiện tại thực sự là một cuộc khủng hoảng. Họ đang phải đối mặt với sự gia tăng đột biến của hai loại chi phí đầu vào quan trọng nhất: nhiên liệu và phân bón.

• Giá phân bón tăng phi mã: Ông Tim Bale, chủ tịch của eastAUSmilk, cho biết giá urê – loại phân bón nitơ phổ biến nhất được sử dụng để trồng cỏ và các loại cây lương thực cho bò – đã tăng một cách chóng mặt. "Chi phí urê đã tăng từ 800 đô la lên 1.800 đô la chỉ trong tháng qua. Mức tăng giá ở cấp độ này chưa từng xảy ra trước đây," ông Bale chia sẻ. Sự thiếu hụt toàn cầu, phần lớn do các nhà cung cấp lớn ở Trung Đông hạn chế xuất khẩu, đã đẩy giá lên mức kỷ lục.
• Chi phí nhiên liệu tăng gấp đôi: Giá dầu diesel, loại nhiên liệu vận hành máy móc nông nghiệp và xe vận chuyển, cũng đã tăng gần như gấp đôi, tạo thêm một áp lực tài chính khổng lồ.

Ông Bale nhấn mạnh rằng những chi phí này không thể được các trang trại tự hấp thụ. "Nông dân cần giá sữa tăng từ 10 đến 15%," ông nói. "Nếu không có hành động ngay lập tức, nhiều nông dân sẽ phải cắt giảm sản lượng hoặc thậm chí rời bỏ ngành trong những tháng tới."

Ảnh minh họa: Chi phí phân bón tăng vọt là gánh nặng lớn cho nông dân.

Chưa dừng lại ở đó, ngay cả việc đóng gói sản phẩm cũng trở nên đắt đỏ hơn. Úc đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nhựa resin trong nước, nguyên liệu chính để sản xuất chai và nắp sữa, do phụ thuộc vào nguồn cung từ Trung Quốc. Ông Nick Viropoulos, tổng giám đốc của Nick's Food, Milk and More, cho biết chi phí chai và nắp sắp tăng gấp đôi. Điều này có thể cộng thêm từ 8 đến 10 xu vào mỗi lít sữa ngay trong giai đoạn đầu.

Người tiêu dùng sẽ phải trả thêm bao nhiêu?

Hãy làm một phép tính đơn giản. Hiện tại, một chai sữa tươi nguyên kem 2 lít của Coles và Woolworths có giá là 3.20 AUD, tương đương 1.60 AUD mỗi lít. Nếu đề xuất tăng 30 xu mỗi lít được chấp thuận, giá của chai sữa 2 lít sẽ tăng lên khoảng 3.80 AUD.

Mức tăng 60 xu cho mỗi chai sữa nghe có vẻ không quá lớn, nhưng nó sẽ có ý nghĩa sống còn đối với các trang trại bò sữa. Mục tiêu của việc tăng giá sữa homebrand là để tạo ra một mặt bằng giá mới, cho phép các nhãn hiệu sữa khác cũng có thể tăng giá theo mà vẫn giữ được tính cạnh tranh. Quan trọng nhất, một phần lợi nhuận tăng thêm này phải được chuyển về tay người nông dân.

Ảnh minh họa: Chi phí bao bì cũng tăng do thiếu hụt nguyên liệu sản xuất.

Thế khó của Coles và Woolworths: Giữa áp lực từ nông dân và người tiêu dùng

Dù lời kêu gọi của nông dân là hoàn toàn hợp lý, việc Coles và Woolworths chấp thuận tăng giá lại không hề đơn giản. Hai gã khổng lồ bán lẻ này hiện đang nằm trong tầm ngắm của Ủy ban Cạnh tranh và Người tiêu dùng Úc (ACCC) và phải đối mặt với sự phẫn nộ từ công chúng về chi phí sinh hoạt ngày càng tăng.

Gần đây, ACCC đã khởi kiện cả Woolworths và Coles với cáo buộc có hành vi định giá lừa dối người tiêu dùng. Họ bị cho là đã tạm thời tăng giá hàng trăm sản phẩm trước khi đưa chúng vào các chương trình giảm giá nổi tiếng như "Prices Dropped" và "Down Down", khiến cho mức giá "sau khi giảm" thực chất vẫn cao hoặc bằng giá cũ.

Thêm vào đó, từ ngày 1 tháng 7, một bộ quy tắc ứng xử mới trong ngành thực phẩm và hàng tạp hóa (Food and Grocery Code) sẽ có hiệu lực, với các quy định chặt chẽ hơn nhằm chống lại việc "lạm dụng giá", đặc biệt nhắm vào Coles và Woolworths. Trong bối cảnh pháp lý và dư luận căng thẳng như vậy, việc tăng giá một mặt hàng thiết yếu như sữa có thể bị coi là một hành động đi ngược lại lợi ích người tiêu dùng và khiến họ gặp thêm rắc rối.

Trong 12 tháng tính đến tháng 5 năm 2023, giá thực phẩm tại hai siêu thị này đã tăng 9.6%, cao hơn đáng kể so với tỷ lệ lạm phát chung. Điều này càng làm cho bất kỳ đề xuất tăng giá nào cũng trở nên nhạy cảm hơn. Đây là một tình thế tiến thoái lưỡng nan: nếu không tăng giá, chuỗi cung ứng sữa có nguy cơ bị đứt gãy; nhưng nếu tăng giá, họ sẽ phải đối mặt với sự chỉ trích nặng nề.

Ảnh minh họa: Người tiêu dùng Úc đối mặt với quyết định khó khăn trước giá cả leo thang.

Tương lai nào cho ngành sữa Úc?

Câu chuyện về giá sữa không chỉ đơn giản là một con số trên hóa đơn. Nó phản ánh một vấn đề lớn hơn về sự bền vững của ngành nông nghiệp Úc và sự cân bằng quyền lực giữa nhà sản xuất, nhà bán lẻ và người tiêu dùng. Hiện tại, eastAUSmilk vẫn đang chờ phản hồi từ Coles và Woolworths.

Nếu không có một giải pháp kịp thời, sản lượng sữa của Úc có thể tiếp tục sụt giảm khi ngày càng nhiều nông dân buộc phải từ bỏ công việc của mình. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến an ninh lương thực mà còn có thể dẫn đến việc giá sữa còn tăng cao hơn trong tương lai do nguồn cung khan hiếm. Cuộc tranh luận về việc chia nhỏ Coles và Woolworths để tăng tính cạnh tranh trên thị trường cũng đang ngày càng được nhiều người nhắc tới như một giải pháp dài hạn.

Là người tiêu dùng, chúng ta đang đứng trước một câu hỏi lớn: liệu chúng ta có sẵn lòng trả thêm một chút cho bình sữa hàng ngày để hỗ trợ những người nông dân đang làm việc cật lực và đảm bảo sự tồn tại của ngành công nghiệp quan trọng này hay không? Câu trả lời sẽ định hình tương lai của ngành sữa Úc trong nhiều năm tới. Đừng quên theo dõi các tin tức mới nhất để cập nhật tình hình này và tham gia thảo luận cùng cộng đồng tại nhóm Người Việt Tại Úc - Nguoiviettaiuc.Com.