Người mới sang Úc tìm việc làm hợp pháp bằng cách nào?
Tôi mới sang Sydney theo diện đoàn tụ gia đình, muốn tìm việc sớm nhưng chưa rõ nên bắt đầu từ đâu để đúng luật và phù hợp kinh nghiệm.
Chào chị Trần Thị Ngọc Lan, mới sang Sydney theo diện đoàn tụ gia đình và muốn đi làm sớm là nhu cầu rất thực tế. Để bắt đầu đúng luật và phù hợp với kinh nghiệm, chị nên đi từng bước: kiểm tra quyền làm việc, chuẩn bị giấy tờ cơ bản, xác định nhóm việc phù hợp, rồi mới nộp hồ sơ hoặc liên hệ nhà tuyển dụng.
Trước hết, chị cần kiểm tra điều kiện visa của mình có được phép làm việc hay không, có giới hạn giờ làm không, hoặc có điều kiện đặc biệt nào kèm theo không. Cách an toàn nhất là dùng hệ thống VEVO của Bộ Nội vụ Úc tại VEVO. Nếu visa của chị cho phép làm việc, chị có thể bắt đầu tìm việc; nếu chưa rõ, nên hỏi lại người bảo lãnh, đơn vị tư vấn di trú đã làm hồ sơ, hoặc liên hệ cơ quan chức năng để tránh vi phạm điều kiện visa.
Sau khi xác nhận quyền làm việc, chị nên chuẩn bị một số giấy tờ và thông tin cơ bản. Thông thường, người đi làm tại Úc cần có mã số thuế TFN để chủ trả lương và khai thuế đúng quy định. Chị có thể tham khảo thông tin chính thức từ Sở Thuế Úc tại ATO - Apply for a TFN. Ngoài ra, chị nên mở tài khoản ngân hàng tại Úc, có số điện thoại Úc, địa chỉ email chuyên nghiệp, và chuẩn bị resume ngắn gọn bằng tiếng Anh. Resume ở Úc thường nên nêu rõ kinh nghiệm, kỹ năng, bằng cấp, chứng chỉ, khả năng sử dụng tiếng Anh, lịch có thể đi làm, và thông tin người tham khảo nếu có.
Về quyền lợi khi đi làm, chị nên biết mức lương tối thiểu, tiền superannuation, payslip và các điều kiện cơ bản. Trang Fair Work Ombudsman là nguồn chính thức để kiểm tra quyền lợi người lao động tại Úc: Fair Work Ombudsman. Khi nhận việc, chị nên ưu tiên nơi trả lương qua ngân hàng, có payslip, có hợp đồng hoặc ít nhất có xác nhận rõ về giờ làm, mức lương, vị trí công việc. Nên cẩn thận với các lời mời làm việc yêu cầu đóng phí trước, giữ giấy tờ tùy thân, trả lương quá thấp, hoặc không nói rõ địa chỉ làm việc.
Để chọn việc phù hợp, chị có thể tự đánh giá kinh nghiệm trước đây ở Việt Nam và mức tiếng Anh hiện tại. Nếu tiếng Anh còn hạn chế, chị có thể bắt đầu từ các công việc trong cộng đồng Việt hoặc môi trường ít yêu cầu giao tiếp phức tạp như phụ bếp, chạy bàn, dọn dẹp, đóng gói, bán hàng, phụ tiệm, chăm sóc người già hoặc trẻ em nếu có chứng chỉ phù hợp. Chị có thể xem thêm các tin đăng trong mục việc làm tại Úc để nắm thị trường và loại công việc đang tuyển.
Nếu chị từng có kinh nghiệm nhà hàng, khách sạn, bếp, phục vụ hoặc bán hàng, Sydney có khá nhiều cơ hội trong các ngành này. Chị có thể tham khảo thêm mục chạy bàn, phụ bếp, đầu bếp hoặc mục nhân viên bán hàng, thu ngân. Nếu chị muốn đăng thông tin tìm việc, hãy viết rõ khu vực ở Sydney, loại visa có quyền làm việc hay không, kinh nghiệm, ngày có thể bắt đầu, phương tiện đi lại, và ca làm mong muốn.
Một số ngành có thể cần chứng chỉ trước khi đi làm. Ví dụ, làm trong nhà hàng có phục vụ rượu ở NSW thường cần RSA; làm xây dựng cần White Card; làm chăm sóc trẻ em hoặc người dễ bị tổn thương có thể cần Working With Children Check hoặc kiểm tra lý lịch theo yêu cầu. Chị nên hỏi rõ nhà tuyển dụng và kiểm tra yêu cầu theo tiểu bang NSW trước khi đăng ký học hoặc đóng phí cho bất kỳ khóa nào.
Về cách tìm việc, chị có thể kết hợp nhiều kênh: hỏi người quen trong cộng đồng, vào trực tiếp các tiệm gần nhà để gửi resume, tìm trên Seek, Indeed, Jora, Workforce Australia, và các nhóm cộng đồng người Việt. Với Sydney, chị có thể theo dõi nhóm Việc làm - Nhà ở & Dịch vụ tại Sydney và trang Việc Làm tại Úc. Khi liên hệ qua Facebook, chị nên hỏi kỹ tên doanh nghiệp, địa chỉ, mức lương, cách trả lương, giờ làm, thử việc bao lâu, và có training hay không.
Cuối cùng, chị nên đặt mục tiêu theo từng giai đoạn. Trong 1 đến 2 tuần đầu, hoàn tất TFN, resume, tài khoản ngân hàng và kiểm tra visa. Trong 2 đến 4 tuần tiếp theo, nộp hồ sơ nhiều nơi, nhận việc phù hợp để có kinh nghiệm địa phương. Khi tiếng Anh và sự tự tin tốt hơn, chị có thể chuyển sang công việc gần với chuyên môn cũ hơn, hoặc học thêm chứng chỉ ngắn hạn để tăng cơ hội. Điều quan trọng là làm đúng luật, giữ bằng chứng về giờ làm và lương, đồng thời tránh nóng vội nhận việc không rõ ràng.
Chúc chị sớm ổn định cuộc sống tại Sydney và tìm được công việc phù hợp với kinh nghiệm của mình.
Lưu ý: Nội dung trả lời chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế cho lời khuyên từ chuyên gia. Để có thông tin chính xác và phù hợp nhất với tình huống của bạn, hãy liên hệ với chuyên gia hoặc cơ quan chức năng có thẩm quyền.
