Lạm phát Australia tăng vọt lên 4.6% do giá dầu và chi phí sinh hoạt tăng cao

Chào bạn, chắc hẳn dạo gần đây khi đi chợ hay đổ xăng, bạn cũng cảm nhận được giá cả mọi thứ đang ngày một “leo thang”. Nỗi lo này không phải của riêng ai, khi dữ liệu mới nhất từ Cục Thống kê Australia (ABS) cho thấy một bức tranh không mấy sáng sủa: chỉ số giá tiêu dùng (CPI) đã tăng vọt lên 4.6% trong 12 tháng tính đến tháng 3, cao hơn đáng kể so với mức 3.7% của tháng 2.

Con số này hiện đã vượt xa ngưỡng mục tiêu 2-3% mà Ngân hàng Dự trữ Australia (RBA) đề ra, gần như chắc chắn sẽ dẫn đến một đợt tăng lãi suất nữa vào tuần tới. Đây là quả thật là một tin không vui cho nhiều gia đình, đặc biệt là những ai đang có các khoản vay thế chấp. Hãy cùng Báo Người Việt Tại Úc tìm hiểu sâu hơn về nguyên nhân đằng sau đợt tăng lạm phát này và những ảnh hưởng của nó đến cuộc sống của chúng ta nhé.

Nguyên nhân chính đẩy lạm phát tăng cao

Theo ABS, đợt tăng lạm phát lần này ghi nhận tác động lần đầu tiên từ cuộc xung đột ở Iran, vốn đã châm ngòi cho cú sốc năng lượng được xem là lớn nhất trong lịch sử. Tình hình căng thẳng tại eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển khoảng 30% lượng dầu của Australia, đã đẩy giá nhiên liệu toàn cầu lên cao và lan tỏa áp lực chi phí đến mọi ngóc ngách của nền kinh tế.

Cụ thể, các nhóm hàng hóa và dịch vụ có mức tăng mạnh nhất bao gồm:

• Nhiên liệu: Tăng vọt 32.8% chỉ trong tháng 3, một mức tăng kỷ lục.
• Vận tải: Tăng 8.9% do ảnh hưởng trực tiếp từ giá xăng dầu.
• Nhà ở: Tăng 6.5%, một trong những gánh nặng lớn nhất đối với các hộ gia đình.
• Thực phẩm: Tăng 3.1% do chi phí vận chuyển và sản xuất gia tăng.

Ảnh minh họa: Giá nhiên liệu tăng cao là một trong những nguyên nhân chính thúc đẩy lạm phát.

Bà Sue-Ellen Luke, người đứng đầu bộ phận thống kê giá của ABS, cho biết: “Lạm phát CPI hàng năm hiện đang ở mức cao nhất kể từ tháng 9 năm 2023.”

Ngân hàng Dự trữ Úc (RBA) sẽ tăng lãi suất?

Với lạm phát phi mã, thị trường gần như tin chắc rằng RBA sẽ thực hiện lần tăng lãi suất thứ ba liên tiếp trong cuộc họp vào ngày 5 tháng 5 tới. Nhiều chuyên gia dự đoán lãi suất cơ bản (cash rate) sẽ được nâng lên 4.35%.

Tác động của việc này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến túi tiền của những người đang trả góp mua nhà. Theo tính toán của Mortgage Choice, với một khoản vay thế chấp trị giá 750,000 AUD, số tiền phải trả hàng tháng có thể tăng thêm khoảng 120 AUD, tương đương gần 1,500 AUD mỗi năm.

Cả bốn ngân hàng lớn đều dự báo sẽ có ít nhất một đợt tăng lãi suất nữa. Trong đó, Westpac có quan điểm cứng rắn nhất khi dự đoán RBA sẽ tăng lãi suất ba lần liên tiếp vào tháng 5, tháng 6 và tháng 8.

Tín hiệu tích cực và dự báo tương lai

Dù bức tranh chung khá ảm đạm, vẫn có một vài điểm sáng. Chỉ số lạm phát "trimmed mean" (lạm phát lõi, loại bỏ các mặt hàng có giá biến động mạnh như thực phẩm và nhiên liệu) vẫn giữ ổn định ở mức 3.3%. Điều này cho thấy lạm phát cơ bản chưa thực sự bùng nổ mạnh mẽ.

Bên cạnh đó, chương trình giảm thuế tiêu thụ đặc biệt đối với nhiên liệu của chính phủ trong tháng 4 đã phần nào giúp người dân "dễ thở" hơn. Dữ liệu chi tiêu từ Commonwealth Bank cho thấy chi tiêu tại các trạm xăng đã giảm nhẹ so với đỉnh điểm gần đây.

Tuy nhiên, các chuyên gia vẫn tỏ ra thận trọng. Bà Anne Flaherty từ REA Group cho rằng nguy cơ về "stagflation" (lạm phát cao đi kèm kinh tế trì trệ) vẫn còn đó. Tương lai của lãi suất sẽ phụ thuộc rất nhiều vào sự suy yếu của hoạt động kinh tế và thị trường việc làm.

Một diễn biếnน่าสนใจ là, mặc dù có dự báo tăng lãi suất trong ngắn hạn, một số phân tích dài hạn lại cho thấy một kịch bản khác. Dữ liệu từ cuối năm 2025 cho thấy CPI đã hạ nhiệt xuống còn 3.8%. Thậm chí, có dự báo đến tháng 8/2026, RBA có thể sẽ cắt giảm lãi suất khi lạm phát được kiểm soát và quay trở lại vùng mục tiêu 2-3%.

Điều này cho thấy nền kinh tế đang ở trong một giai đoạn nhiều biến động. Việc lạm phát tăng đột biến trong tháng 3 là một cú sốc, nhưng các biện pháp chính sách và xu hướng hạ nhiệt sau đó có thể mang lại sự ổn định trong dài hạn.

Trong thời điểm khó khăn này, việc quản lý chi phí sinh hoạt và theo dõi sát sao các thông tin kinh tế là vô cùng quan trọng. Hãy tiếp tục theo dõi Báo Người Việt Tại Úc để cập nhật những tin tức mới nhất. Bạn cũng có thể tham gia thảo luận, chia sẻ kinh nghiệm với cộng đồng người Việt tại nhóm Người Việt Tại Úc - Nguoiviettaiuc.Com.